Over fatbikes, verantwoordelijkheid en het verkeer van vandaag.
Soms heb je van die momenten waarop je hartslag nog minutenlang veel te hoog blijft.
Dat had ik de afgelopen tijd meerdere keren bij de oversteek van het fietspad Effentweg/Hoofseweg in Oosterhout. Een overzichtelijke kruising, waar fietsers geen voorrang hebben. Tenminste… volgens de verkeersregels.

De praktijk blijkt helaas anders.
Steeds vaker zie ik jonge kinderen op fatbikes met hoge snelheid van links of rechts aankomen. Niet eens altijd omdat ze bewust voorrang nemen, maar omdat ze hun snelheid simpelweg niet onder controle hebben. Ze remmen te laat, schieten door en belanden ineens op de rijbaan.
Op zo’n moment heb je als automobilist nog maar één keuze.
Vol in de remmen. Uitwijken. Hopen dat degene achter je ook oplet. En vooral hopen dat het goed afloopt.
Ik besef iedere keer opnieuw dat het niet dankzij het verkeersinzicht van die kinderen goed gaat. Het gaat goed omdat andere verkeersdeelnemers anticiperen op fouten die eigenlijk niet gemaakt zouden moeten worden.
Na zo’n situatie neem ik meestal even de tijd om op adem te komen. Vervolgens spreek ik de kinderen rustig aan. Niet boos, maar omdat ik ze wil laten beseffen wat er had kunnen gebeuren.
En wat krijg je dan terug?
Een grote mond.
Een middelvinger.
Geen enkel besef dat ze zojuist misschien aan een ernstig ongeluk zijn ontsnapt.
Kinderen van nog geen tien jaar.
Dan vraag ik me eerlijk af waar het misgaat. Want zo ben ik in ieder geval niet opgevoed. Respect voor anderen, luisteren als iemand je ergens op aanspreekt en verantwoordelijkheid nemen voor je eigen gedrag waren thuis vanzelfsprekend.
En dit zie ik niet alleen op deze kruising.
In woonwijken en voetgangersgebieden lijkt hetzelfde steeds normaler te worden. Fatbikes die met hoge snelheid tussen wandelaars door schieten. Ouderen die verschrikt opzij stappen. Ouders met kinderwagens die moeten uitwijken. Alsof degene met de meeste snelheid automatisch ook het meeste recht heeft.
En als je er iets van zegt?
Dan volgt vaak weer diezelfde grote mond.
Laat één ding duidelijk zijn: niet iedere fatbikegebruiker rijdt roekeloos. Gelukkig zie ik ook genoeg jongeren die zich keurig gedragen en rekening houden met anderen.
Maar de groep die dat níét doet, wordt steeds zichtbaarder. En vooral gevaarlijker.
Ik ben dan ook blij dat de Tweede Kamer werkt aan strengere regels voor fatbikes. Een minimumleeftijd, een helmplicht voor jongeren en hardere handhaving lijken mij meer dan terecht. Te veel jonge kinderen hebben de snelheid en het gewicht van zo’n fatbike simpelweg nog niet onder controle. Dat zie je dagelijks terug op straat. Wachten tot er doden vallen, is wat mij betreft geen optie.
Het gaat mij niet om het afpakken van een fatbike.
Het gaat mij om verantwoordelijkheid.
Om ouders die hun kinderen uitleggen dat een fatbike geen speelgoed is.
Om kinderen die leren dat verkeersregels niet bestaan om je vrijheid af te pakken, maar om iedereen veilig thuis te laten komen.
En om een samenleving waarin je iemand nog kunt aanspreken op zijn gedrag zonder een middelvinger of een grote mond terug te krijgen.
Want de dag dat een automobilist niet meer op tijd kan remmen…
…is de dag waarop een bijna-aanrijding verandert in een tragedie.
En dan is de vraag niet meer wie er voorrang had.
Dan vragen we ons allemaal af:
Waarom hebben we niet eerder ingegrepen?
